دانلود ppt پاورپوینت روش تحقیق کاربردی کمیاب و عالی

ما هر روزه با یافته‌های علمی گوناگونی روبرو می‌شویم که حاصل تلاش محققان در زمینه‌های مختلف است. هدف از این درس، آشنایی با اصول و مبانی روش تحقیق کاربردی است، دانشی که به ما کمک می‌کند تا این یافته‌ها را بهتر درک کرده و خود نیز در تولید علم سهیم باشیم.

انتخاب موضوع برای پژوهش، گام نخست و حیاتی است. موضوع باید با علاقه و تخصص محقق همخوانی داشته باشد و از نظر علمی و عملی اهمیت داشته باشد. تدوین موضوع تحقیق نیازمند رعایت شرایطی است؛ از جمله مشخص بودن، قابل اندازه‌گیری بودن و مرتبط بودن با دانش موجود. منابع و مراجع متعددی برای انتخاب موضوع تحقیق وجود دارند؛ از جمله مقالات علمی، کتاب‌ها، پایگاه‌های داده و نظرات متخصصان.

مسأله تحقیق، سوال یا مشکلی است که محقق در پی یافتن پاسخ یا راه‌حلی برای آن است. مسائل تحقیق را می‌توان بر اساس معیارهای مختلفی طبقه‌بندی کرد؛ از جمله نوع سوال، هدف تحقیق و روش تحقیق. ویژگی‌های یک مسأله تحقیق خوب شامل اهمیت، نوآوری، قابلیت اجرا و مرتبط بودن با دانش موجود است. بیان مسأله باید به گونه‌ای باشد که اهمیت موضوع، سوالات اصلی تحقیق و چارچوب نظری مورد استفاده را به روشنی تبیین کند.

مرور ادبیات یا بررسی پیشینه تحقیق، اقدامی ضروری است که به محقق کمک می‌کند تا از دانش موجود در زمینه موضوع مورد بررسی آگاه شود و از تکرار تلاش‌های پیشین جلوگیری کند. بررسی پیشینه تحقیق باید به صورت منظم و جامع انجام شود و شامل جستجوی مقالات، کتاب‌ها، گزارش‌ها و سایر منابع مرتبط باشد. چهارچوب نظری، مجموعه‌ای از مفاهیم، تعاریف و فرضیه‌ها است که محقق برای تبیین پدیده‌های مورد بررسی از آن استفاده می‌کند.

روش تحقیق کاربردی، شامل تعیین اهداف، سوالات و فرضیه‌های تحقیق است. هدف‌گذاری باید به گونه‌ای باشد که قابل دستیابی، قابل اندازه‌گیری، مشخص، مرتبط و زمان‌بندی شده باشد. استراتژی پژوهش، طرح کلی است که محقق برای جمع‌آوری و تجزیه و تحلیل داده‌ها از آن استفاده می‌کند. انواع استراتژی‌های پژوهش شامل تحقیق پیمایشی، تحقیق تجربی، تحقیق تاریخی، تحقیق کیفی و تحقیق ترکیبی است.

سه معیار مهم برای انتخاب استراتژی تحقیق شامل هدف تحقیق، سوالات تحقیق و منابع موجود است. سازگاری بین هدف تحقیق و مشخصات تحقیق، از اهمیت بالایی برخوردار است و باید در انتخاب استراتژی تحقیق مد نظر قرار گیرد. فرضیه، گزاره‌ای است که محقق در مورد رابطه بین متغیرها مطرح می‌کند و در طول تحقیق به دنبال آزمون آن است.

یک فرضیه خوب باید مشخص، قابل آزمون، مرتبط با دانش موجود و عاری از ابهام باشد. ساختن مدل تحلیلی، به محقق کمک می‌کند تا روابط بین متغیرها را به صورت بصری نمایش دهد و فرضیه‌های خود را به طور دقیق‌تر تدوین کند. بیان گزاره‌های مسأله، اهداف، فرضیه‌ها یا سوالات تحقیق، باید به صورت روشن و مختصر انجام شود.

عملیاتی کردن مفاهیم و متغیرها، به معنای تعریف دقیق و قابل اندازه‌گیری متغیرهای مورد استفاده در تحقیق است. متغیرها را می‌توان بر اساس نقش آن‌ها در تحقیق به متغیر مستقل، متغیر وابسته و متغیر تعدیل‌کننده تقسیم کرد. رابطه متغیر مستقل و متغیر وابسته، رابطه‌ای است که محقق در پی بررسی آن است. متغیر مستقل، متغیری است که محقق آن را دستکاری می‌کند تا تاثیر آن را بر متغیر وابسته بررسی کند.

مدل/نظریه مشخصات شغلی، چارچوبی است که برای تبیین و بررسی ویژگی‌های مشاغل مختلف به کار می‌رود. تعاریف متغیرها می‌توانند مفهومی یا عملیاتی باشند. مقیاس‌های اندازه‌گیری متغیرها نیز متنوع هستند و شامل مقیاس اسمی، مقیاس ترتیبی، مقیاس فاصله‌ای و مقیاس نسبی می‌شوند. استراتژی آزمایش (Experiment Strategy)، روشی است که برای بررسی رابطه علت و معلولی بین متغیرها به کار می‌رود.

طرح پس آزمون با گروه کنترل، طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل و طرح چهار گروهی سولومن، از جمله طرح‌های رایج در تحقیقات آزمایشی هستند. تحقیق پیمایشی، روشی است که برای جمع‌آوری اطلاعات از یک جمعیت بزرگ از طریق پرسشنامه یا مصاحبه به کار می‌رود. تحلیل محتوا، روشی است که برای بررسی محتوای متون، فیلم‌ها و سایر رسانه‌ها به کار می‌رود.

اصول بنیادین تحلیل گفتمان، بر بررسی نقش زبان در ساخت و بازتولید قدرت و ایدئولوژی تأکید دارد. تحلیل گفتمان، به بررسی کارکردهای زبان در زمینه‌های اجتماعی و سیاسی می‌پردازد. تحلیل گفتمان سفرنامه ناصرالدین شاه، نمونه‌ای از کاربرد این روش در بررسی متون تاریخی است. مردم‌نگاری، روشی است که برای مطالعه فرهنگ و رفتار یک گروه اجتماعی در محیط طبیعی آن به کار می‌رود.

روش تحقیق کاربردی، روشی است که برای بررسی عمیق یک مورد خاص، مانند یک سازمان، یک فرد یا یک رویداد، به کار می‌رود. برای اطمینان از روایی و پایایی در پژوهش مطالعه موردی، از روش‌هایی مانند استفاده از منابع چندگانه جمع‌آوری داده، بررسی روایی و اعتبار ابزار و تجزیه و تحلیل دقیق داده‌ها استفاده می‌شود.